Cổ phiếu bán dẫn bốc hơi hàng nghìn tỷ USD và liệu đây có phải tín hiệu mở đầu cho giai đoạn tái định giá đối với cơn sốt AI trên Phố Wall?
Thị trường chứng khoán Mỹ vừa chứng kiến một phiên giao dịch đầy biến động khi nhóm cổ phiếu bán dẫn, tâm điểm của làn sóng đầu tư trí tuệ nhân tạo (AI) trong suốt hai năm qua, bất ngờ lao dốc mạnh, kéo theo hơn 1.400 tỷ USD vốn hóa thị trường bị xóa sổ chỉ trong một ngày.
Đây được xem là cú giảm mạnh nhất của ngành bán dẫn kể từ tháng 4/2025, làm dấy lên những lo ngại rằng cơn sốt AI, động lực quan trọng thúc đẩy thị trường chứng khoán toàn cầu trong thời gian qua, đang bắt đầu xuất hiện những dấu hiệu rạn nứt.
Tuy nhiên, mức độ thiệt hại không diễn ra đồng đều trên toàn thị trường. Những doanh nghiệp hưởng lợi lớn nhất từ làn sóng AI cũng chính là những cái tên chịu áp lực bán tháo mạnh nhất.
Theo thống kê từ Yahoo Finance, tổng giá trị vốn hóa bị xóa sổ của nhóm cổ phiếu bán dẫn trong phiên giao dịch hôm thứ Sáu lên tới khoảng 1.400 tỷ USD. Đáng chú ý, chỉ riêng 10 mã giảm mạnh nhất đã chiếm tới 1.100 tỷ USD trong tổng mức thiệt hại khổng lồ này.
Tâm điểm của đợt bán tháo là gã khổng lồ chip AI Nvidia. Công ty đã mất gần 330 tỷ USD vốn hóa chỉ trong một phiên giao dịch, tương đương giá trị thị trường của nhiều tập đoàn lớn cộng lại.
Không chỉ Nvidia, hàng loạt doanh nghiệp chủ chốt trong chuỗi cung ứng AI cũng chịu tổn thất nặng nề. Nhà sản xuất chip theo hợp đồng lớn nhất thế giới TSMC mất hơn 100 tỷ USD giá trị thị trường. Broadcom và Micron Technology cũng ghi nhận mức sụt giảm tương tự, mỗi công ty bốc hơi trên 100 tỷ USD vốn hóa.
Chỉ số bán dẫn lao dốc mạnh nhất kể từ năm 2025
Mức độ nghiêm trọng của đợt điều chỉnh được phản ánh rõ qua các chỉ số ngành.
Chỉ số Philadelphia Semiconductor Index (SOX), thước đo quan trọng của ngành bán dẫn Mỹ, giảm tới 10,3% trong phiên. Trong khi đó, quỹ ETF iShares Semiconductor (SOXX), vốn theo dõi nhóm cổ phiếu bán dẫn hàng đầu, cũng chứng kiến mức giảm tương đương.
Cả hai đều trải qua ngày giao dịch tồi tệ nhất kể từ giai đoạn hỗn loạn sau sự kiện được giới đầu tư gọi là “Liberation Day” vào tháng 4/2025.
Không riêng ngành bán dẫn, quỹ công nghệ lớn Technology Select Sector SPDR (XLK) cũng ghi nhận phiên giảm mạnh nhất trong hơn một năm qua, phản ánh áp lực bán tập trung vào các cổ phiếu công nghệ tăng trưởng cao.
Tuy nhiên, khi nhìn rộng hơn ra toàn thị trường, bức tranh lại không hoàn toàn bi quan như những gì các con số của nhóm bán dẫn thể hiện.
Chỉ số S&P 500 giảm 2,6%, qua đó chấm dứt chuỗi tăng kéo dài chín tuần liên tiếp. Dù vậy, các chỉ báo nội tại của thị trường không cho thấy trạng thái hoảng loạn diện rộng.
Trong tổng số 502 cổ phiếu thuộc S&P 500, có 238 mã tăng giá và 264 mã giảm giá. Chênh lệch này tương đối cân bằng, cho thấy dòng tiền chưa rút khỏi thị trường một cách ồ ạt.
Nói cách khác, đây không phải là một cuộc tháo chạy trên toàn bộ thị trường chứng khoán Mỹ.
Sự khác biệt trở nên rõ ràng hơn khi quan sát chỉ số Nasdaq 100, nơi tập trung những doanh nghiệp công nghệ lớn nhất nước Mỹ.
Nasdaq 100 giảm tới 4,8%, gần gấp đôi mức giảm của S&P 500. Trong rổ chỉ số này, chỉ có 33 cổ phiếu tăng giá trong khi có tới 68 mã giảm.
Điều đó cho thấy áp lực bán đang tập trung mạnh vào nhóm công nghệ, đặc biệt là các công ty liên quan trực tiếp đến AI, thay vì lan rộng sang các lĩnh vực khác như tài chính, tiêu dùng hay năng lượng.
Các nhà phân tích cho rằng đây là dấu hiệu của một quá trình “unwind” – tức nhà đầu tư đồng loạt rút vốn khỏi một giao dịch đang quá đông người tham gia. Trong trường hợp này, giao dịch đó chính là đặt cược vào sự bùng nổ của AI.
Suốt nhiều quý liên tiếp, Nvidia cùng các doanh nghiệp bán dẫn đã trở thành động lực chính kéo thị trường chứng khoán Mỹ lên các mức cao kỷ lục. Định giá của nhiều công ty tăng vọt nhờ kỳ vọng rằng nhu cầu về trung tâm dữ liệu, bộ nhớ và chip AI sẽ tiếp tục bùng nổ trong nhiều năm tới.
Tuy nhiên, khi kỳ vọng trở nên quá lớn, chỉ cần một dấu hiệu chững lại cũng đủ kích hoạt làn sóng chốt lời quy mô lớn.
Cú sốc lan sang châu Á
Áp lực không chỉ xuất hiện tại Mỹ mà còn lan rộng sang các thị trường châu Á có vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu.
Quỹ ETF iShares MSCI South Korea (EWY), đại diện cho thị trường chứng khoán Hàn Quốc tại Mỹ, lao dốc tới 14,1%. Đây là phiên giảm mạnh nhất của quỹ kể từ tháng 3/2020, thời điểm đại dịch COVID-19 gây ra những biến động chưa từng có trên thị trường tài chính.
Nguyên nhân nằm ở cơ cấu danh mục của quỹ này, vốn chịu ảnh hưởng lớn từ hai “ông lớn” công nghệ Hàn Quốc là Samsung Electronics và SK Hynix.
Cả hai doanh nghiệp đều đóng vai trò then chốt trong chuỗi cung ứng bộ nhớ dành cho các hệ thống AI hiện đại. Vì vậy, diễn biến của EWY thường được xem như thước đo trực tiếp cho sức khỏe của ngành bộ nhớ và hạ tầng AI toàn cầu.
Dù quy mô thiệt hại lên tới hàng nghìn tỷ USD, giới phân tích vẫn cho rằng thị trường chưa rơi vào trạng thái hoảng loạn thực sự.
Các dòng tiền vẫn chưa rút khỏi toàn bộ thị trường chứng khoán Mỹ và nhiều nhóm ngành khác vẫn duy trì được sự ổn định tương đối. Điều này cho thấy nhà đầu tư hiện chỉ đang điều chỉnh lại các vị thế quá nóng trong lĩnh vực AI và bán dẫn.
Tuy nhiên, nguy cơ lớn nhất nằm ở những phiên giao dịch sắp tới. Nếu nhóm cổ phiếu bán dẫn không thể nhanh chóng ổn định trở lại trong đầu tuần này, áp lực bán có thể lan rộng sang các lĩnh vực khác của thị trường.
Bởi lẽ trong suốt giai đoạn bùng nổ AI vừa qua, chính các cổ phiếu chip đã đóng vai trò đầu tàu dẫn dắt đà tăng của Phố Wall. Nếu động cơ tăng trưởng này suy yếu kéo dài, tác động có thể không chỉ giới hạn trong ngành công nghệ mà còn ảnh hưởng tới tâm lý đầu tư trên toàn bộ thị trường tài chính toàn cầu.
Hiện tại, giới đầu tư đang theo dõi sát diễn biến của Nvidia, TSMC, Broadcom và các nhà sản xuất chip nhớ hàng đầu. Những gì xảy ra với nhóm cổ phiếu này trong vài phiên tới có thể quyết định liệu đây chỉ là một đợt điều chỉnh ngắn hạn sau thời gian tăng nóng, hay là tín hiệu mở đầu cho một giai đoạn tái định giá sâu hơn đối với toàn bộ cơn sốt AI trên Phố Wall.
Theo Anh Tuệ/Vietnam Finance
Nguồn: https://vietnamfinance.vn/pho-wall-rung-dong-co-phieu-hot-nhat-gay-song-thoi-bay-nghin-ty-usd-d145986.html
